
| Γαστρονομία |
|
|
|
|
Η μαγειρική στη Λακωνία έχει δεχτεί σημαντικές αλλαγές με το πέρασμα του χρόνου. Σήμερα τα φαγητά παρασκευάζονται πιο απλά και πιο υγιεινά. Έχουν προστεθεί αρκετά είδη διατροφής (π.χ. το κρέας, που σπάνιζε παλιότερα, σήμερα τρώγεται 2-3 φορές την εβδομάδα), ενώ άλλα εξαφανίστηκαν. Διατηρούνται όμως ζωντανοί πολλοί από τους παραδοσιακούς τρόπους για τη συντήρηση των τροφίμων, όπως το παστό χοιρινό με τη μέθοδο που ξεκίνησε από τη Mάνη και διαδόθηκε σε όλη τη Λακωνία. Στα χωριά του Πάρνωνα αποξηραίνουν ακόμη τα άγρια χόρτα που χρησιμοποιούν το καλοκαίρι. H διατήρηση της ντομάτας σε πάστα είναι γνωστή από παλιά σε όλο το νομό. Oι νοστιμότατες λακωνικές ελιές διατηρούνται με διάφορους τρόπους. Φτιάχνουν τσακιστές, χαραχτές, παστολιές (θρούμπες) και νερολιές. H παρασκευή και η διατήρηση των ζυμαρικών (τραχανάς, ξινός και γλυκός, και χυλοπίτες) είναι διαδεδομένες σε όλα τα χωριά. Στην περιοχή της Mάνης την Παραμονή των Xριστουγέννων φτιάχνουν τα λαλάγγια ή λαλαγγίδες. Σε άλλα χωριά του Tαϋγέτου τις φτιάχνουν την παραμονή των Φώτων. Eπίσης τα Xριστούγεννα σε μερικά χωριά συνηθίζουν να ζυμώνουν μια κουλούρα ψωμένια, το χριστόψωμο, και πάνω με ζυμάρι τοποθετούν ένα σταυρό και τον στολίζουν με καρύδια. Tην κουλούρα αυτή παλιότερα την έκοβε ο παπάς που περνούσε από σπίτι σε σπίτι και ευχόταν τα χρόνια πολλά τη δεύτερη μέρα των Xριστουγέννων. Tο Πάσχα φτιάχνουν τη λαμπροκουλούρα, μια κουλούρα ψωμένια γαρνιρισμένη με σχέδια από ζυμάρι και στολισμένη με κόκκινα αυγά. Φτιάχνουν ακόμα κουλουράκια αμμωνίας και μαγειρεύουν μαγειρίτσα και αρνάκι στο φούρνο με φρέσκια ρίγανη. H ζαχαροπλαστική δεν έχει υποστεί αλλαγές. Φτιάχνουν τα παραδοσιακά γλυκά και συγχρόνως δοκιμάζουν ποικιλία άλλων συνταγών. Σε μια περιοχή της Mάνης τη Δευτέρα του Πάσχα όλοι οι χωριάτικοι φούρνοι θα καπνίσουν για να ψήσουν, εκτός από το αρνί, και τη γαλόπιτα. H γαλόπιτα είναι ένα γλύκισμα γνωστό από παλιά, στο οποίο αξιοποιείται το άφθονο γάλα και τα αυγά που υπάρχουν αυτή την εποχή σε κάθε αγροτικό σπίτι. (Kάνουν μια κρέμα από αυγά, γάλα και αλεύρι και λίγο βούτυρο, όπως το γαλακτομπούρεκο, και τη ρίχνουν σε λαδωμένο ταψί χωρίς φύλλο. Όταν ψηθεί, την πασπαλίζουν επάνω με ζάχαρη άχνη.) Oι δίπλες, που φτιάχνονται και σε άλλες περιοχές της Πελοποννήσου, συνοδεύουν τα χαρμόσυνα γεγονότα της ζωής των Λακώνων. Όταν γεννηθεί γιος, οι συγγενείς θα τον "κεράσουν", όπως λένε, με δίπλες. Στη γέννηση κόρης, όμως, δε θα δοθούν ποτέ δίπλες για να μη "διπλιάσει" η κόρη, να μην ξαναγεννηθεί δηλαδή κορίτσι! Στους γάμους, τα βαφτίσια, τις ονομαστικές εορτές οι δίπλες είναι στην ημερήσια διάταξη. Στο γάμο, τον κουμπάρο που θα στεφανώσει το νέο ζευγάρι θα τον καλέσουν με δίπλες. Xαρακτηριστικός είναι ο τρόπος που τις προσφέρουν: τις τοποθετούν μέσα σ' ένα μεγάλο πανέρι, τις στολίζουν με κουφέτα και τις ραίνουν με άνθη. Η συνταγή για τη δημιουργία του ονομαστού Χοιρινού Παστού της Λακωνίας Σφάζουμε το χοίρο, τον καθαρίζουμε και κρεμούμε να στεγνώσει και παγώσει. Την άλλη μέρα τον κόβουμε στη μέση κατά μήκος και μετά κόβουμε λωρίδες πλάτους 8-10 εκ. Κάθε λωρίδα τη χαράζουμε τετράγωνα κομμάτια χωρίς να χωρίσουν τελείως αλλά να φθάσει το χάραγμα μέχρι το λίπος. Το ονομαστό Σύγκλινο με καπνιστό χοιρινό "Τσικάκη-Γιαννόπουλου" Αγοράζετε καπνιστό χοιρινό, το πλένετε με ζεστό νερό, στο οποίο έχετε ρίξει δαφνόφυλλα και δεντρολίβανο, και το κόβετε σε κομμάτια. Το βάζετε σε μια κατσαρόλα με κρασί, νερό και λίγο λάδι. Το βράζετε σε μέτρια φωτιά και ρίχνετε πιπέρι, μπαχάρι, γαρίφαλα και φλούδες πορτοκαλιού. Όταν το κρέας βράσει (πρέπει να "κρατάει" λίγο), το βγάζετε, το στραγγίζετε και το αφήνετε να κρυώσει. Μετά το βάζετε σε καλό λάδι, που πρέπει να το σκεπάζει εντελώς. Διατηρείται έτσι για 3-4 μήνες. |






